Thu nhập 15 triệu/tháng là cao hay thấp? | Hà Nội tin mỗi chiều
Vừa phải đóng thuế thu nhập cá nhân như một người có thu nhập khá, vừa được xếp vào diện thu nhập thấp đủ điều kiện mua nhà ở xã hội. Đây là một sự chồng chéo trong chính sách, một khoảng trống cần lấp đầy. Và quan trọng hơn, đây là lúc chúng ta cần nhìn nhận lại tiêu chí thu nhập và cách đánh giá mức sống sao cho thực tế và công bằng hơn.
Con số 15 triệu đồng/tháng có thể mang những ý nghĩa khác nhau, tùy vào góc độ nhìn nhận. Nếu xét theo mức giảm trừ gia cảnh hiện tại (11 triệu đồng/tháng), thì 15 triệu đồng đủ để cá nhân phải chịu thuế thu nhập cá nhân. Điều đó có nghĩa là Nhà nước coi đây là mức thu nhập khá. Nhưng nếu xét theo tiêu chí nhà ở xã hội, mức trần để được xét duyệt là 15 triệu đồng/tháng, đồng nghĩa với việc cá nhân đó được xem là có thu nhập thấp. Điều này cho thấy một khoảng cách lớn giữa chính sách thuế và chính sách an sinh xã hội. Một người bị coi là đủ khả năng đóng thuế nhưng lại không đủ khả năng tự mua nhà ở xã hội. Vậy mức thu nhập 15 triệu đồng/tháng thực sự thuộc nhóm nào?
Thực tế, với nhiều người sống tại các đô thị lớn như Hà Nội hay TP.HCM, thu nhập 15 triệu đồng/tháng chỉ đủ để trang trải các chi phí thiết yếu như tiền thuê nhà, ăn uống, đi lại, điện nước và các khoản sinh hoạt khác. Nếu có thêm gia đình, con cái, thì mức thu nhập này gần như không có khả năng tích lũy lâu dài. Trong khi đó, những người có thu nhập tương tự ở các tỉnh thành khác, họ có thể cảm thấy mức lương này khá cao và đủ sống thoải mái.
Vậy nên, mức sống thực tế không thể chỉ dựa trên một con số cứng nhắc mà cần xem xét đến chi phí sinh hoạt từng khu vực. Nếu một người có thu nhập 15 triệu đồng/tháng mà vẫn phải ở nhà thuê, không đủ khả năng mua nhà, thì rõ ràng mức thu nhập này không thể coi là cao. Nhưng nếu Nhà nước vẫn thu thuế họ như một người có thu nhập ổn định, thì điều này cần phải xem xét lại. Câu hỏi quan trọng đặt ra là: chính sách thuế và an sinh xã hội cần điều chỉnh như thế nào để phản ánh đúng mức sống thực tế của người dân?
Trước những tranh cãi này, Thủ tướng Chính phủ đã yêu cầu Bộ Tài chính và Bộ Xây dựng nghiên cứu, xem xét lại các quy định liên quan đến chính sách thuế thu nhập cá nhân và điều kiện mua nhà ở xã hội. Mục tiêu là đảm bảo sự nhất quán, tránh chồng chéo và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân.
Thực tế, trước đây, Luật Nhà ở 2014 quy định rằng, để mua nhà ở xã hội, người dân phải thuộc diện không đóng thuế thu nhập cá nhân. Điều này khiến nhiều người có thu nhập trung bình không thể tiếp cận nhà ở xã hội, dù thực tế họ vẫn gặp khó khăn về chỗ ở.
Để khắc phục bất cập này, Luật Nhà ở 2023 đã thay đổi tiêu chí, mở rộng đối tượng được mua nhà ở xã hội, bao gồm cả những người có thu nhập thấp tại đô thị, công nhân, người lao động tại doanh nghiệp, cán bộ công chức, viên chức, quân nhân. Tuy nhiên, để đủ điều kiện, thu nhập của họ phải không vượt quá mức 15 triệu đồng/tháng với người độc thân, hoặc 30 triệu đồng/tháng với hộ gia đình. Đây chính là điểm mà Chính phủ đang xem xét để có hướng điều chỉnh hợp lý hơn.
Nghịch lý này cho thấy một thực tế: hệ thống chính sách vẫn chưa theo kịp với tình hình kinh tế - xã hội. Nếu Chính phủ đã thay đổi tiêu chí để mở rộng đối tượng mua nhà ở xã hội, thì cũng cần đồng thời xem xét lại chính sách thuế để đảm bảo sự công bằng.
Thứ nhất là mức giảm trừ gia cảnh cần điều chỉnh. Với mức lương tối thiểu vùng và chi phí sinh hoạt ngày càng tăng, con số 11 triệu đồng/tháng để giảm trừ gia cảnh có lẽ đã lỗi thời. Nếu không nâng mức giảm trừ này, người có thu nhập trung bình sẽ tiếp tục bị đánh thuế không hợp lý.
Thứ hai là phân loại thu nhập cần thực tế hơn. Không thể áp dụng một con số cứng nhắc để vừa đánh thuế, vừa xét duyệt hỗ trợ nhà ở. Chính phủ cần có những phân tích cụ thể theo từng khu vực, từng đối tượng, thay vì dùng chung một mức trần cho cả nước.
Cuối cùng, thì chính sách thuế và nhà ở phải đi đôi với nhau. Nếu người thu nhập 15 triệu đồng/tháng đủ điều kiện mua nhà ở xã hội, điều đó có nghĩa là họ chưa thực sự có đủ khả năng tài chính. Vậy thì tại sao họ vẫn bị xếp vào diện chịu thuế? Chính phủ cần đưa ra một hệ thống phân loại hợp lý hơn, tránh việc người dân rơi vào vùng xám của chính sách.
Thực tế, việc sửa đổi Luật Nhà ở 2023 đã thể hiện bước đi tích cực trong việc điều chỉnh chính sách nhà ở xã hội. Tuy nhiên, vẫn còn một khoảng trống khi chính sách thuế chưa có sự thay đổi tương ứng. Chúng ta vẫn đang đợi một tín hiệu rõ ràng từ các cơ quan chức năng: chính sách thuế thu nhập cá nhân có được điều chỉnh để phù hợp với điều kiện kinh tế thực tế hay không?
Vấn đề không nằm ở con số 15 triệu đồng/tháng, mà là cách chúng ta thiết kế chính sách để phản ánh đúng thực trạng kinh tế - xã hội. Điều quan trọng là phải đảm bảo công bằng và hợp lý giữa các nhóm thu nhập, để mỗi chính sách đều đi vào thực tế cuộc sống thay vì chỉ nằm trên giấy tờ.
Câu hỏi đặt ra là: Liệu các chính sách điều chỉnh sắp tới có thực sự giải quyết được nghịch lý này? Hay chúng ta vẫn sẽ tiếp tục chứng kiến những bất cập khi áp dụng?


HANOITV News | 04/04/2025
Chính sách thuế đối ứng của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tạo ra một cú sốc lớn đối với thương mại toàn cầu. Với khẩu hiệu "Nước Mỹ trên hết", ông Trump áp đặt hàng loạt mức thuế cao lên hàng hóa nhập khẩu, nhằm bảo vệ và thúc đẩy sản xuất nội địa, bù đắp khoản thâm hụt nợ công của Mỹ. Sâu xa hơn, Mỹ muốn dùng công cụ thuế để gây sức ép, buộc các đối tác thương mại phải đàm phán lại theo hướng có lợi hơn cho Mỹ.
Chiến thuật cứu hộ của Công an Việt Nam được đánh giá cao; Công tác cứu nạn ở Myanmar bước sang giai đoạn mới; Bắt tạm giam Quang Linh Vlog và Hằng Du Mục;... là những thông tin đáng chú ý trong bản tin hôm nay.
Ngoài phở, những món sợi nước như bún, miến vẫn luôn được nhiều người Hà Nội tìm đến cho bữa sáng hàng ngày. Với vị ngọt thanh, chua dịu nhẹ đặc trưng của dấm bỗng, bún riêu chính là một lựa chọn phù hợp để bắt đầu một ngày mới.
Bí thư Thành ủy Hà Nội Bùi Thị Minh Hoài viếng đồng chí Khamtay Siphandone; Bộ Quốc phòng thưởng từ 16 lần lương cơ sở khi cá nhân lập thành tích đột xuất đặc biệt xuất sắc; Bộ Y tế thông tin về các trường hợp mắc bệnh chưa rõ nguyên nhân tại Nga; Tòa án Hàn Quốc phế truất Tổng thống Yoon Suk Yeol;... là những thông tin đáng chú ý trong chương trình Thời sự 19h00 hôm nay.
Lãnh đạo cấp cao Đảng Nhà nước viếng đồng chí Khamtay Siphandone; Người Việt Nam tại Mandalay chung tay cứu trợ người dân Myanmar; Doanh nghiệp Việt Nam ứng phó với mức thuế cao của Mỹ; Tổng thống Mỹ công bố điều kiện giảm thuế đối ứng;... là những thông tin đáng chú ý trong chương trình hôm nay.
0